Stichting Inclusief Onderwijs
Laagte Kadijk 146
1018 ZD Amsterdam
tel 06 50661027
fax +31 (0)20 6388166
email: grooff1@hotmail.com


Visie


Inclusief Onderwijs:


De grondgedachte:


Een school is een plek waar...
...iedereen welkom is om bij te dragen aan het doel van de school
...iedereen wordt gezien als een mens met waarde
...alle leerlingen en volwassenen elkaar ondersteunen en actief leren

Wat is Inclusief Onderwijs ?
Voor speciaal onderwijs, maar dan op de gewone school.
Maar is dit nu wel realistisch?
Wat doet de Stichting Inclusief Onderwijs?

Wat is Inclusief Onderwijs ?

Het doel van goed onderwijs is om samen met ouders, volwassenen en kinderen binnen een school te werken aan een optimale en excellente leerervaring op cognitief en sociaal terrein. Onderwijs bereidt voor op een volwassenheid waarin zowel plaats is voor persoonlijk presteren als voor zaken als respect, invoelend vermogen, tolerantie, eerlijkheid en verantwoordelijkheid.

Hoe onderwijs je kinderen dit soort zaken ?
Het simpelweg verpakken in een project of leercurriculum is niet genoeg. Dit soort waarden leer je door ze in de praktijk te brengen. De beste manier om dit in de praktijk te brengen is door de klas open te stellen voor leerlingen met een handicap. Tolerantie, verantwoordelijkheid voor elkaar, respect voor verschillen en de waarde daarvan, wordt op een duidelijke, hanteerbare manier in de dagelijkse praktijk gebracht. Een school die leert dat in principe niemand wordt buitengesloten, bereidt voor op een samenleving waarin niemand wordt buitengesloten. Het leren van deze waarden is het belangrijkste voordeel voor leerlingen zonder handicap.
Leerlingen met een handicap profiteren daarnaast in cognitief en sociaal opzicht van hun omgeving met niet-gehandicapte leerlingen, zo is inmiddels ruimschoots aangetoond.

De thematiek van de beweging voor Inclusief Onderwijs wordt door velen onderschreven. De Standard rules for Equal Opportunities for the Disabled van de VN (1993) en Unesco zijn ook door Nederland onderschreven.
Hierin wordt als uitgangspunt gekozen dat inclusief onderwijs eerder regel dan uitzondering zou moeten zijn.

Terug naar boven.

Voor speciaal onderwijs, maar dan op de gewone school.

Inclusief onderwijs zet zich niet af tegen speciaal onderwijs.
Wel willen we af van het idee dat kinderen naar speciaal onderwijs gebracht moeten worden. Laat speciaal onderwijs naar de kinderen komen op de gewone school in de eigen buurt. Dat is de plek waar kinderen samenkomen, samen opgroeien en vriendschappen ontwikkelen en waar iedereen gebruik kan maken van de extra inzichten en middelen van het speciaal onderwijs.

In het buitenland (Verenigde Staten, Italie, Scandinavische landen) bestaat al veel langer een traditie van Inclusief Onderwijs. Wetenschappelijk onderzoek daar laat zien dat het onderwijssysteem kwalitatief beter werd en dat alle leerlingen, gehandicapt of niet, ervan profiteren. Veel deskundigen: onderwijskundigen, onderzoekers en hulpverleners in Nederland bepleiten daarom al jaren een beleidsverandering op dit terrein.

De Nederlandse regering wil dat de strikte scheiding tussen speciaal en gewoon onderwijs wordt opgeheven en dat gehandicapte leerlingen kunnen kiezen voor ondersteuning op de gewone school. De vraag is echter hoe ver wil men gaan en wanneer we het echt gaan merken.

Nederland heeft een ijzersterke traditie van speciale voorzieningen. De kwaliteit van de meer dan 10 verschillende vormen van speciaal onderwijs wordt hoog aangeslagen. Nog nooit is aangetoond dat speciaal onderwijs betere leerresultaten oplevert voor de gehandicapte leerlingen. Ook het maatschappelijk nadelig effect van een opvoeding in het speciale circuit (stigmavorming en uitsluiting) blijft in Nederland onderbelicht.

Daarnaast is er een groeiende groep kinderen die helemaal buitengesloten wordt van enige vorm van onderwijs: hun handicap is zo complex, of niet passend in een bestaande categorie, dat geen onderwijs wordt gegeven en ouders het zelf mogen doen. Meestal betekent dit de uitsluiting van een kind uit het maatschappelijk leven, opvang in een zorgvoorziening en mogelijk later plaatsing in een instituut. Leerplicht telt dan kennelijk niet meer. Van een leerrecht is (nog) geen sprake in Nederland.

De zorgsector merkt dat volwassen gehandicapten intensiever getraind zouden moeten worden in taal en spraakontwikkeling, sociale vaardigheden en fysieke oefening. Met veel moeite wordt die training verzorgd. Dagelijks oefenen op een natuurlijke manier is nauwelijks mogelijk, omdat gehandicapten in instellingen met andere gehandicapten wonen of werken die ook al zoveel moeite hebben in die vaardigheden.
Als een gehandicapte aansluiting vindt in de reguliere samenleving, verbaast ieder zich vaak over de snelle positive ontwikkeling die de gehandicapte doormaakt. Vaak wordt dan gehoord: "waren we hier maar eerder mee begonnen".
De Stichting Inclusief Onderwijs wil eerder beginnen: namelijk op de reguliere school.

Terug naar boven.

Maar is dit nu wel realistisch?

Inclusie wordt nu wellicht voorgesteld als het wondermiddel waar iedereen op zit te wachten. Een verandering zoals wij voorstellen zal niet zonder slag of stoot te realiseren zijn. Er zullen praktische problemen zijn. Hoe die kunnen worden opgelost, kan gaandeweg duidelijk worden.
Onderwijsverandering begint met een visie; een visie die burgerrechten en de rechten van het kind respecteert. Veel grote maatschappelijke veranderingen zijn klein begonnen.

Een voorbeeld uit de praktijk.
Een groep leerlingen van de brugklas presenteert hun project rond het heelal en ruimtevaart. Een aantal leerlingen heeft ervoor gekozen om zich te houden aan de literatuur die door de leerkracht is aanbevolen en verstrekt. Een andere groep leerlingen benadert het onderwerp met behulp van internet op een meer science fiction achtige manier. Ten slotte is er een groep leerlingen die een videoclip heeft gemaakt van een buitenaardse reis.
In deze laatste groep zit ook Yvonne. Zij is 13 jaar, ernstig meervoudig gehandicapt, en ze kan niet praten en schrijven. Zij heeft geleerd de afstandsbediening te gebruiken en ze heeft geholpen bij het verven van de kostuums en de rekwisieten. Haar vader werkt bij een luchtvaartadviesbureau en levert interessante informatie en hulpmiddelen. De persoonlijk assistent van Yvonne heeft het project gecoordineerd, Yvonne's rol is minstens zo belangrijk als die van de anderen. Zij leert om haar concentratie te oefenen, te letten op de juiste aanwijzingen van haar klasgenoten en oefent via verven haar motoriek. Bovendien is zij dol op video en gelach van haar medeleerlingen. Haar vrienden en vriendinnen leren verschillende rollen en creatieve werkvormen te ontwikkelen. Daarnaast geeft het iedereen een enorme kick als Yvonne positief reageert. Als het te saai wordt, laat ze het wel weten.

Terug naar boven.

Wat doet de Stichting Inclusief Onderwijs?

De Stichting Inclusief Onderwijs bestaat uit een groep ouders van kinderen met diverse (vaak ernstige) handicaps (motorisch, ontwikkeling en verstandelijke handicaps), ouders van kinderen zonder handicap, leerkrachten van reguliere scholen en professionals op het terrein van de zorg voor mensen met een handicap.
Wat deze personen voornamelijk bindt is hun gemeenschappelijke interesse in kwalitatief hoogstaand onderwijs voor alle kinderen. Inclusief Onderwijs is daartoe een van de sleutels.

De stichting:
  • bepleit inclusief onderwijs op beleidsniveau
  • organiseert medestanders
  • ontwikkelt trainings- en lesmateriaal
  • verzorgt presentaties en biedt voorlichting
  • ondersteunt ouders en leerlingen
  • adviseert scholen bij het ontwikkelen van een inclusief onderwijsaanbod
  • organiseert studiereizen naar Italie om 30 jaar inclusief onderwijs met didactische hoogstandjes op gewone scholen te bekijken.

Terug naar boven.